Woordmachientje

Iedereen heeft als kind wel eens een rekenmachine op de kop gehouden en opgemerkt dat de cijfers letters kunnen voorstellen. Meestal deze:

mapping.png
In deze post mag het cijfer ‘0’ ook een D voorstellen. D, O, I, Z, E, S, L worden in het vervolg als d, o, i, z, e, s, l geschreven om alles wat makkelijker leesbaar te maken (heleboel in plaats van hELEbOEL).

Langste woorden

Je kan dan leuke woorden spellen zoals lol (707) of heleboel (73083734). Ongeveer 0.5% van alle woorden kunnen worden getypt op een rekenmachine. Uit het Groene Boekje (100.000 woorden) zijn het er bijvoorbeeld 447. Het langste woord dat geschreven kan worden op de rekenmachine is niet biologieles zoals vaak wordt beweerd, of zelfs gezelligheid (mag gezelligheidsgedoe?) maar geldigheidsgebied. Wellicht vind je geldigheidsgebied een beetje gek en hobbeldebobbel valsspelen maar bloedeloosheid en ideologieloos zijn toch zeker een verbetering, voor de 12 cijferige calculator althans.

Sommen

Wat natuurlijk echt leuk is zijn de sommen die je kan maken, waarbij een optelsom van 2 woorden een nieuw woord oplevert. Een bekende variant van zo’n sommetje is lol+lol = hihi, want 707+707 = 1414. In de Opperlandse taal- & letterkunde van Battus (Hugo Brandt Corstius) wordt dit fenomeen ook al onderzocht, maar hier worden slechts enkele betekenisloze sommetjes gegeven. Dat kan beter! Van de vorm woord+woord=woord zijn in het Groene Boekje 554 oplossingen. De oplossing met de langste woorden is doezelig+bosgod = bobbelig. Maar ja, probeer daar maar eens een verhaal bij te verzinnen.

Sommige zijn wel heel logisch:
leeggebloede = doodgebloede + leeg
gegooide + ooi = gelooide

Maar deze zijn toch aardig:
goddeloos + del = geldeloos
gebelgde + edels = bezielde
godloos + goedig = zieligs

Deze 554 oplossingen waren nog wel met de hand te beoordelen, maar we kunnen maar liefst 33 duizend oplossingen vinden van de vorm woord+woord+woord = woord, zoals:
god + god + doelloos = zielloos
deels + dode + bob = bezig
zozo + dosis + lesbo = bezig

gebied + heil + god = globe
deze + olie + gel = geil
doodgoed + deze + god = gezegde
ziezo + deze + les = blog

Een greep uit andere soorten sommen:
doezel = ezel * ooi
doezelig = (doddig+ezel) * ooi
zeebioloog = bioloog*dooi + zee
zielloos = zieligheid + heilloos – heiligheid

Hoe langer de sommen hoe meer je kan zeggen, zoals deze aardige kritiek:
Bobs+blog+idee + die+zooi+geheid = gedoe

Want dat is het zeker! Al deze betekenis betekent vooral dat er te veel oplossingen zijn. Meer regels maken dus! Hier een woordvierkant met calculatorwoorden, die ook nog eens optelbaar zijn:
h o e +
o d e +
e e d = leg

Er is nog veel meer mogelijk, maar dat laat ik over als een opdracht aan de lezer.

 

Woordvlakken

Er lijken in het Nederlands niet veel woordvierkanten te zijn. Er is zelfs geen Nederlandse Wikipediapagina voor. Het enige wat ik tot nu toe op het internet heb kunnen vinden is een oude nieuwsgroepthread met twijfelachtige 8×8 vierkanten. En een pagina van Aad van de Wetering. Hij heeft een vierkant van 6×6 gevonden en een zeer leuk palindroomvierkant. Mijn doel in deze post is om een mooie verzameling Nederlandse woordvierkanten en andere woordvlakken te maken.

Woorden

Ik gebruik woorden uit de volgende bronnen:

  • 90.000 ondertitelingsbestanden
  • 5000 boeken
  • 75.000 nieuwsartikelen
  • 1.000.000 Wikipedia artikelen
  • 5 woordenboeken

Ik filter andere talen door alle zinnen die minstens één van de 100 meest voorkomende woorden in een andere taal bevatten (die niet ook een Nederlands woord kunnen zijn) niet mee te tellen. En ik maak ook kwalitatief onderscheid op basis van hoofdlettergebruik, koppeltekengebruik, frequentie en betrouwbaarheid van bron. Ik heb zo 3 lijsten van 100.000, 300.000 en 3.000.000 woorden groot gegenereerd die het algoritme als bron gebruikt.

Traditionele vierkanten

De minst beperkende en bekendste vorm van het woordvierkant gebruikt dezelfde woorden zowel horizontaal als verticaal. Hierdoor is maar de helft van de letters onafhankelijk. Volgens mij is de 9×9 het grootste Nederlandse woordvierkant tot nu toe, de 8×8 gebruikt enkel woorden uit de Dikke van Dale (14de editie):

s t r o h a l m
t j e m i n e e
r e c r e a d e
o m r o l l e r
h i e l r i n g
a n a l i s t e
l e d e n t a l
m e e r g e l d

 

f a b r i k a a t
a s i a n i s m e
b i j s l e p e n
r a s t e r i n g
i n l e v e r d e
k i e r e w i e r
a s p i r i n e s
a m e n d e e r t
t e n g e r s t e

Bronnen: asianisme kierewier amendeert

Een 10×10 heb ik met een ongefilterde woordenlijst van ~3 miljoen woorden waarvan 300.000 10-letterig nog niet gevonden. Wellicht dat het mogelijk is met namen van mensen, plaatsen, rivieren, bergen of straten.

Dubbele woord vierkanten

Veel zeldzamer zijn vierkanten waarbij de horizontale en verticale woorden verschillen. Zeker als het een eis is dat er geen dubbele woorden worden gebruikt. Deze 7×7 is moeilijker te vinden (49 afhankelijke letters) dan de 9×9 met identieke woorden horizontaal en verticaal hiervoor (44 afhankelijke letters):

s t a k k e r
t r a a n d e
a a n k e e k
l i b e l l e
k n o l l e n
e e n d e r e
r e d e n e n

Zeer zeldzaam zijn vierkanten waarbij er ook nog valide diagonalen zijn. Dit 5×5 vierkant bevat dus 12 unieke woorden:

p l a n k
l e r e n
o l i g o
e i d e r
g e e r s

Bronnen: peies

Helaas alleen in 3×3 vorm, een dubbel woordvierkant waarbij alle letters achter elkaar het woord “dierenark” vormen:

d i e
r e n
a r k

Bronnen: dra, enk

Sommige woorden zijn zowel horizontaal als verticaal leesbaar na het plaatsen in een vierkant, hier zijn de aparte regels geen woorden meer:

dir  par  ont  med
ige  ade  nie  ele
ren  ren  ter  den

Palindromen en keerwoorden

Een keerwoord is een woord wat achterstevoren ook een woord is, zoals rood en door. Het bekendste woordvierkant, het sator vierkant, bestaat enkel uit keerwoorden. Ook zijn de onderste helft van de woorden de omgekeerde versies van de woorden in de bovenste helft. Dit creërt de eigenschap dat als je alle woorden achter elkaar zet dit een palindroom vormt. Verder betekent dit dat het vierkant ook van onder naar boven en van rechts naar links leesbaar is. Mijn Nederlandse variant:

d e e n s
e t t e n
e t s t e
n e t t e
s n e e d

Als alle woorden palindromen zijn krijg je een vierkant met dubbele symmetrie, helaas is het aantal nederlandse palindromen dermate beperkt dat wat creativiteit vereist is:

n e t t e n
e l e e l e
t e r r e t
t e r r e t
e l e e l e
n e t t e n

Eleele (plaats in Hawaï) terret (druifsoort)

Om de traditie van het combineren van Engels en Nederlands in stand te houden is dit een vierkant wat in de ene orientatie een traditioneel Nederlands woordvierkant is maar 180° gedraait ook een traditioneel Engels vierkant blijkt te zijn!

m e e s
e e r t
e r g o
s t o l

De volgende vraag is of er ook een vierkant met 4 leesbare zijden bestaat. Een dubbel vierkant met alleen keerwoorden en zonder dubbele woorden. Een 4×4 met 16 woorden lijkt helaas niet mogelijk zonder Reve er bij te betrekken. Dit noem ik een vierdubbel woordvierkant. Een leuke bijkomstigheid is dat er precies even veel letters als woorden in zitten:

m a r k
e g e l
l a v a
k r e k

Hij bevat de woorden

links-rechts: mark, egel, lava, krek
boven-onder: melk, agar, Reve, klak
rechts-links: kram, lege, aval, kerk
onder-boven: klem, raga, ever, kalk

Andere vlakken

Tot nu toe hebben we alleen vierkanten gezien maar vele andere vormen zijn natuurlijk mogelijk, zoals deze rechthoek:

k n i k k e n
r e m o l i e
a m a r a n t
n e g e n d e
k r o n k e l

Andere vormen dan rechthoeken zijn ook mogelijk zoals deze enkele driehoek, met horizontaal en verticaal dezelfde woorden:

d e s k t o p v e r s i e
e n t r e p r e n e u r
s t o o r v e l d e n
k r o m m i n g e n 
t e r m i e t e n
o p v i e l e n 
p r e n t e n
v e l g e n 
e n d e n
r e e n 
s u n
i r 
e 

IR (infrarood), sun (Chineese lengtemaat), reen (vergeten woord, synoniem met berm)

Of een dubbele driehoek, met andere woorden op zijn assen:

k
l a
e n k 
t o o g
s m e e r
k a r k a s
o l i e b o l
e i e r b o e r
k e r m i s s e n

Of veel gekkere vormen, zoals deze combinatie van een 3×3, 4×4, 5×5 en 6×6:

m a t r a s
a z i a a t
t i m b r e
r a b i d e
a a r d e n
s t e e n s t o r t
          t o f o e
h e k     o f f e r
e g o     r o e s t
k o b a l t e r t s
    a h o i
    l o o n
    t i n g

Alle voorgaande voorbeelden gebruiken een raster van vierkanten om de letters in te zetten. Dit geeft 2 assen om de woorden in te lezen. Maar hexagons zijn ook een mogelijkheid. Dit vlak is correct in 3 assen:

  s k a
 k a l k
a l l e s
 k e s p
  s p a

aks (een soort lange bijl), kesp (een extentie van een heipaal tot de vloer).

Een andere manier om 3 assen te creeën is met een kubus. Hierbij kloppen doorgestoken woorden (dezelfde letter in elk vlak) ook.

p a s t a   a p a r t   s a b e l   t r e m a   a t l a s 
a p a r t   p l o o i   a o r t a   r o t o r   t i a r a 
s a b e l   a o r t a   b r a a m   e t a g e   l a m e l 
t r e m a   r o t o r   e t a g e   m o g e n   a r e n d 
a t l a s   t i a r a   l a m e l   a r e n d   s a l d o 

Net als bij dubbele woordvierkanten kun bij een kubus de doorgestoken woorden ook uniek maken, dit maakt dat alle woordvierkanten nu ook andere woorden kunnen bevatten. Deze kubus bevat dus 26 woorden:

p a a l   a l m a   s t e n   s o n g
a c r e   l o o m   t o t o   o l i e
a r t s   m o r a   e t e r   n i k s
l e s t   a m a i   n o r m   g e s p
Als we van 2 naar 3 dimensies kunnen, dan kunnen we ook naar 4. Dit is een woordvierkant waarbij elke letter een heel woordvierkant is, je hebt dus dezelfde woordvierkanten horizontaal en verticaal. Je kan net zoals hiervoor, bij de kubussen, dezelfde letters uit een horizontale of verticale rij vierkanten nemen en weer een woord vinden:
g a a f   a r m e   a m b t   f e t a
a r m e   r o o m   m o o i   e m i r
a m b t   m o o i   b o d e   t i e t
f e t a   e m i r   t i e t   a r t s
                                     
a r m e   r o o m   m o o i   e m i r
r o o m   o u z o   o z o n   m o n o
m o o i   o z o n   o o r d   i n d o
e m i r   m o n o   i n d o   r o o i
                                     
a m b t   m o o i   b o d e   t i e t
m o o i   o z o n   o o r d   i n d o
b o d e   o o r d   d r i e   e d e l
t i e t   i n d o   e d e l   t o l k
                                     
f e t a   e m i r   t i e t   a r t s
e m i r   m o n o   i n d o   r o o i
t i e t   i n d o   e d e l   t o l k
a r t s   r o o i   t o l k   s i k h

De mogelijkheden zijn eindeloos, ik hoop in een volgende post een poging te doen om woordvierkantgedichten te maken met een daadwerkelijke betekenis maar voor nu hoop ik dat je van deze in elkaar hakende woorden net zo hebt genoten als ik.

Algoritme

Het algoritme dat ik gebruik om al deze vlakken te genereren is net iets anders dan je vaak ziet. Laten we als voorbeeld eerst een vierkant nemen met nog ongevulde letters:

0 1 2
3 4 5
6 7 8

Het algoritme heeft echter geen interesse in de daadwerkelijke vorm. Op die manier kan hetzelfde algoritme zowel vierkanten als driehoeken of zelfs kubussen genereren. Een vormloze definitie van het bovenstaande vierkant maakt expliciet welke cijfers samen valide woorden moeten vormen, dit noem ik de topologie van dit vierkant:

0 1 2
3 4 5
6 7 8
0 3 6
1 4 7
2 5 8

Als we nu bijvoorbeeld een driehoek van deze vorm willen definiëren:

c
a f
k i p
e n i g

We geven eerst als hulp voor onszelf elke onafhankelijke letter een cijfer:

c           0
a f     >   1 2
k i p       3 4 5
e n i g     6 7 8 9

En nu maken we een lijst van alle cijfers die valide woorden moeten zijn, dit is dus de topologie:

1 2
3 4 5
6 7 8 9
0 1 3 6
2 4 7
5 8

Het doel van het algoritme is om letter waardes te kiezen voor elk cijfer zodat alle woordpaden in de topologie bestaande woorden zijn. Naïef zijn er 26¹⁰ (141 biljoen) mogelijke manieren om dit te doen voor het bovenstaande voorbeeld. Het is echter handiger om tijdens het plaatsen van de letters te bekijken of er nog valide woorden over zijn en te stoppen als dit niet het geval is. Als we bij letter ‘0’ beginnen kunnen we zien dat dit cijfer bij één woordpad wordt gebruikt (0 1 3 6) dus moet er een vierletter woord zijn wat begint met de letter ‘0’. Alle letters die passen moeten worden geprobeert. Bij elk van deze pogingen kijken we naar de volgende letter met het nummer 1, hierbij hebben we te maken met twee woordpaden(1 2 en 0 1 3 6) waardoor letter ‘1’ dus een letter moet zijn die het begin van een 2-letter kan staan een hij moet de tweede letter kunnen zijn van een 4-letterwoord waarbij de eerste letter ‘0’ is (die we al hadden bepaald). Dit process wordt herhaald todat we hopelijk bij letter ‘9’ aankomen en zo een oplossing hebben.

Deze implementatie is zeer afhankelijk van het snel kunnen bepalen of een woord met bepaalde beginletters bestaat en zo ja welke letters kunnen volgen. Hiervoor is gelukkig een datastructuur, namelijk een trie. Dit is een boomstructuur die er bijvoorbeeld als volgt uitziet:

graph.png

We maken simpelweg een boomstructuur aan voor elk woordpad en houden de positie in de boom bij terwijl we volgende letters bekijken op deze manier hoeven we nooit herhaaldelijk door de boom heen te lopen.

Verder kun je door het zorvuldig definiëren van de topologien ook optimaliseren. Dit zijn de slechts 4 woordpaden en 9 letters voor een 4×4 woordvierkant waarbij de horizontale en verticale woorden identiek zijn:

0 1 2 3
1 4 5 6
2 5 7 8
3 6 8 9

Bij sommige topologiën kunnen er woorden bestaan die letters in een andere dan opwaardse volgorde bevatten in dit geval is het voldoende om dezelfde transformatie die je moet toepassen op dit woordpad om hem in volgorde te krijgen ook toe te passen op het woord alvorens je hem in zijn trie plaatst. Dan werkt de rest van het algoritme identiek.

Verder zijn er nog een aantal technische optimalisaties zoals bijvoorbeeld een bitmask voor alle valide letters in elke node van elke trie waarmee je heel snel overlappende letters kunt vinden.

Homofonie

Woorden die homofoon zijn hebben dezelfde klank maar een andere betekenis. Een voor de hand liggende vraag omtrent deze woorden is hoe vaak je dezelfde klank kan herhalen in een semantisch correcte context. Een bekend voorbeeld is: wanneer achter vliegen vliegen vliegen, vliegen vliegen vliegen achterna.

Recursieve herhaling

Veel wiskundigen zijn van adel, zo zijn er ook wiskundige graven. Deze mannen gespecialiseerd in grafentheorie worden gekscherend ook wel grafengraven genoemd.
De tekeningen, of ook wel grafen, die grafengraven maken heten dan natuurlijk grafengraven^grafen.
Grafengraven hebben de traditie om hun werk, hun grafengraven^grafen, te begraven als het werk niks is, gek bijgeloof is dat. Die worden dan vaak in een bestaand grafengraven^grafen graf begraven.
Je ziet wel eens grafengraven staan in van die grafengraven^grafen_graven.
Tja, staan ze daar te graven, die grafengraven met hun grafengraven^grafen in hun grafengraven^grafen_graven.
Dan zijn de grafengraven namelijk in hun grafengraven^grafen_graven nieuwe grafengraven^grafen_graven aan het graven voor hun grafengraven^grafen.
Want als in grafengraven^grafen_graven grafengraven grafengraven^grafen_graven graven, graven grafengraven grafengraven^grafen_graven.

Je snapt dat door al het grafengraven^grafen_graven graven in grafengraven^grafen_graven je hele netwerken van grafengraven^grafen_graven creeërt. Dit maakte het begraven van grafengraven^grafen lastig, dus waren er grafengraven die besloten van al die grafengraven^grafen_graven in de grafengraven^grafen_graven grafen te maken om toekomstig graven te vergemakkelijken. De makers van deze gravengrafen werden door andere grafengraven vaak gravengrafengraven genoemd.
De mislukte versies van deze grafen, hun grafengraven^grafen_graven^grafen, werden natuurlijk begraven in grafengraven^grafen_graven^grafen_graven want deze meta grafengraven^grafen kun je niet zomaar bij de normale grafengraven^grafen leggen.
Dus als in grafengraven^grafen_graven^grafen_graven gravengrafengraven grafengraven^grafen_graven^grafen_graven graven, graven gravengrafengraven grafengraven^grafen_graven^grafen_graven.

Deze grafengraven^grafen_graven^grafen_graven werden door de vele mislukte grafengraven^grafen_graven^grafen met foute titels ook zulk complexe constructies dat ook hiervoor weer grafen gemaakt moesten worden om alles inzichtelijk en simpel te houden, de zogenoemde grafengraven^grafen_graven^gravengraven^grafen waarvan de mislukte varianten in grafengraven^grafen_graven^grafen _graven^graven_graven werden begraven.

Bij elke meta-graaf wordt onze zin 8 opeenvolgende graven langer, dus met voldoende grafen-graven die graven-grafen opstellen, hebben we een oneindig lange zin van aaneensluitende graven.

Plaatsnamen

De volgende vraag is dan hoe vaak kan je hetzelfde woord in opeenvolging gebruiken, zonder herhaling van betekenis. Homofonen die ook een plaatsnaam zijn zijn zeer vruchtbaar doordat een plaatsnaam over het algemeen zonder moeite in een zin kan worden verwerkt.

Zelfstandige naamwoorden (je vind in Plaatsnaam plaatsnaam):

  • Bruggen
  • Duiven
  • Engelen
  • Leeuwen

Werkwoorden (je kan in Plaatsnaam plaatsnaam):

  • Dommelen
  • Klimmen
  • Leunen
  • Meppen

Andere vormen:

  • Het ijzeren IJzeren
  • Het gaat in Donderen donderen.
  • Ik vier in Lent lent.

Drie woorden:

  • In Wateren wateren wateren.
  • In Huizen huizen huizen.
  • Waar ze met kampen kampen, Kampen.
  • Waar ze met reden reden, Reden.

Vanaf 4 worden de opties beperkter:

Vanaf 5 wordt het vergezocht:

Zes
Er zijn in Waarde waarde waarden waar de waarde waarde, waarde.

Er zijn andere woorden zoals slagen, sloten of beurs met vele betekenissen maar ik heb nog geen serieuze competitie gevonden. Ik hoor graag van leuke constructies.

Engels-Nederlands homofoon

Zoals we in eerdere post al hebben besproken zijn er sommige Engelse woorden die net als Nederlandse woorden klinken: eight (acht) klinkt net als het Nederlandse eet, en soms past dit aan het einde van een zin: vind je het goed als ik aan tafel acht (->eight->) eet. Dat wil zeggen, het voorlaatste woord heeft een Engelse vertaling die fonetisch een kloppend laatste woord van de zin kan zijn. Ik heb momenteel 1820 Engels-Nederlands homofonen gevonden na het bekijken van ~50.000 Engelse woorden in een volgorde gedeeltelijk bepaald door frequentie en gedeeltelijk door woordlengte. Daarnaast heb ook selecties om te checken gemaakt gebaseert op statistische gelijkenis aan al gevonden woorden. Van de 1820 gevonden homofonen past het meerendeel aan het einde van een zin. Echter in enkele gevallen wordt het nog iets specialer:

  • Het is niet alles maar ik vind dat hij zonder hulp (aid) eet (eats) iets.
  • Je weet dat ik altijd vol liefde (love), lof (praise), prees.
  • Ik heb voor jou een lekker blad (leaf), lief (dear) dier.
  • Wel of geen mandaat (mandate), men deed (did) dit.

Van deze 2 staps-homofonen zijn er nog geen 100, afhankelijk van hoe streng je bent. De meeste daarvan rijmen niet met een ander woord uit de lijst. Hier volgt een rijmend gedicht waarbij elke zin eindigt met dit type woorden:

Asteria die elke ster star zet.
Die de zwarte nacht ontmoet met wit.
Ons van Selene’s maan boven Rhodos rood, red.
Zij verschaffer van de datum, deed dit.
Zij gaf mij overdag mijn moeilijk hard hart.
Maar ‘s nachts ben ik van verlies los, apart.

Ketens van 3 stappen zijn er maar enkele van en niet heel sterk behalve:

Ik weet niet of ik hem nog langer verdedig (defend), die vent (dude) duwt (pushes) poesjes.

Voor langere voorbeelden rest slechts valsspelen:

Ik dut weg bij mijn strafregels als ik plotseling wakkerschiet van een openende deur, in paniek (panic) pen ik (aai): aai (stroke), strook (strip), strip (comic), kom ik, aai, strook, strip, kom ik, aai……

Je kan alle 1820 Nederlands/Engels homofonen downloaden.

Titeldicht

Weet u de verklaring te horen?
Hier twee kutdagen verloren.
Lost op zelf bewust bedacht
Tot zes-dubbelspel of wacht.

Dit is een poging om mezelf zoveel mogelijk beperkingen op te leggen.

  1. AABB rijmschema
  2. Het eerste woord van elke zin is Nederlands fonetisch equivalent van de Engelse vertaling van het woord daarvoor
  3. Elk paar zinnen is elkaars anagram
  4. Het aantal letters is overeenkomstig met mijn achternaam
  5. Het aantal woorden is overeenkomstig met mijn voornaam
  6. Het aantal lettergrepen is overeenkomstig met de naam van de ontvanger.

2: Nederlands-Engels homofoon

Een uitleg van Kees Torn:

In mijn geval gaat het om het laatste woord van elke zin die vertaald moet worden in het Engels waarna de klank van het Engelse woord het eerste Nederlandse woord van de volgende zin vormt (het eerste woord van de eerste zin haalt zijn klank uit de vertaling van het laatste woord uit de laatste zin)

Bijvoorbeeld “Weet u de verklaring te horen?”, vertaal het woord “horen” in het engels om “hear” te krijgen, luister nu naar het Nederlands fonetisch equivalent: “hier”, dit is het eerste woord van de volgende zin.

3: Anagrammen

anagram1.png

anagram2.png

4,5,6: Nummer symboliek

Als de letters van het alfabet allemaal een nummer toewijzen zien we het volgende:

A B C D E F G H I J K L M
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
N O P Q R S T U V W X Y Z
14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26

Dan volgt:

B+o+b = 19, het aantal woorden, mijn voornaam.

L+u+c+a+s+s+e+n = 94, het aantal letters, mijn achternaam.

E+e+f+j+e = 31, het aantal lettergrepen, de naam van de ontvanger.

 

Natuurwetten

Als natuur zijn wetten regels waren.
Tikkend kloppend klokje niet te houden.
Zouden wezens hun bestaan ervaren.
Dat terwijl ze regels slechts aanschouwden.

Is een vaste regel niet codeerbaar?
Zijn niet alle deeltjes informatie?
Bij die gratie is het dan beweerbaar?
Dat het leeft ja in een simulatie.

De machine is slim circuit.
Of een flat van wielen en van touwen.
En dus zelfs een rijke fantasie.
Kan een prachtig universum bouwen.

Ja zijn eigen waan zijn eigen list.
De simulatie die zijn zin niet mist.